anna dange news : सत्तासोबतीचे राजकारण: अण्णा डांगे यांची चक्राकार यात्रा: सत्तेच्या सूर्याभोवती फिरणाऱ्या ग्रहासारखी काही माणसं राजकारणात असतात. स्वतःचा केंद्रबिंदू कधीच नसतो, पण सत्तेच्या तेजात आपली उपस्थिती जपायला ते कायम यशस्वी होतात. इस्लामपूरचे अण्णा डांगे हे अशाच राजकीय ग्रहांचे उत्कृष्ट उदाहरण आहेत. कधीही निवडणुकीत यश मिळवू न शकलेले, पण तरीही तीन दशकांहून अधिक काळ सत्तेच्या झोतात राहिलेले अण्णा डांगे म्हणजे सत्तेच्या समीकरणांचा अचूक हिशेब मांडणारा एक ‘राजकीय गणितज्ञ’ म्हणावा लागेल.

anna dange news : सत्तासोबतीचे राजकारण: अण्णा डांगे यांची चक्राकार यात्रा

संघाच्या शाळेतून भाजपच्या गादीवर

अण्णा डांगेंचा प्रारंभ हा राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाच्या शिस्तप्रिय वातानुकुलीत विचारधारेतून झाला. संघशिस्त आणि संघविचार घेऊन त्यांनी भारतीय जनता पक्षात सक्रिय प्रवेश केला. जनतेच्या थेट मांडणीपासून चार पावलं दूर राहणारी विधानपरिषद ही त्यांची कर्मभूमी बनली. भाजपने त्यांच्या संघनिष्ठेचा सन्मान म्हणून त्यांना अनेकदा विधानपरिषदेवर पाठविले.

राजकीय चतुराई आणि सत्ता समीकरणातील बारकावे समजून घेणारी डांगेंची शैली भाजपच्या नेतृत्वाच्या लक्षात आली, आणि 1995 मध्ये युतीच्या सरकारमध्ये त्यांना मंत्रीपद बहाल करण्यात आले. पाच वर्ष सत्तेच्या गोडीत रमलेले अण्णा हे त्या काळात इस्लामपूर परिसरात ‘सत्ताधीश’ म्हणून ओळखले जाऊ लागले.

सत्ता गेली पण सवय राहिली

1999 मध्ये युतीची सत्ता गेली, आणि महाराष्ट्रात काँग्रेस-राष्ट्रवादीचे नवे पर्व सुरू झाले. परंतु सत्तेपासून दूर राहण्याची सवय नसलेल्या अण्णा डांगेंनी परिस्थितीचा अंदाज घेत राष्ट्रवादी काँग्रेसमध्ये प्रवेश केला. ना आपले मतदारसंघाचे फारसे बळ, ना स्थानिक जनतेचे आंधळे पाठबळ, तरीही अण्णा डांगे मंत्र्यांच्या यादीत कसे काय राहिले, हा प्रश्न नेहमीच राजकीय वर्तुळात पडत राहिला.

पक्ष कोणताही असो, अण्णा डांगेंचे एक सूत्र कायम राहिले – सत्तेच्या कक्षेत वावरले पाहिजे. त्यांचं राजकारण जनतेपेक्षा संस्थांभोवती फिरतं. शैक्षणिक आणि सहकारी संस्थांच्या जाळ्यावर डांगे आपली सत्ता घट्ट रोवून बसले. ज्या पक्षात सत्तेचा दरवाजा उघडा वाटला, तिथे प्रवेश करायचा आणि त्याचा लाभ संस्थांना पोहोचवायचा — हाच त्यांचा राजकीय महामंत्र राहिला.

राष्ट्रवादीचेही ढासळते बुरुज

अलीकडच्या काळात राष्ट्रवादी काँग्रेसमध्ये उभी फूट पडल्यावर अण्णा डांगेंची अस्वस्थता पुन्हा उफाळून आली आहे. राष्ट्रवादीचा एकेक बुरूज कोसळताना पाहून आता अण्णांच्या डोळ्यांसमोर पुन्हा भाजपचे व्दार खुले होताना दिसत आहेत. ‘घरवापसी’ची एक हाक आता त्यांच्या कानावर घुमते आहे.

भाजपमध्ये गेल्यास जुने सवंगडी भेटतील, सत्ता जवळ मिळेल, आणि संस्थांना लाभ होईल — ही संभाव्य समीकरणं अण्णांच्या डोक्यात पुन्हा फिरू लागली आहेत. पक्ष कुठलाही असो, अण्णा डांगे यांच्या राजकारणाचा केंद्रबिंदू सत्ता आहे आणि सत्तेला जवळ ठेवण्यासाठी त्यांनी केलेले पक्षप्रवेश हे केवळ “वैचारिक यात्रा” नसून स्पष्टपणे हिशोबी राजकारण आहे.

anna-dange-news-politics-of-power-and-friendship-anna-danges-circular-journey

निष्कर्ष

अण्णा डांगेंचं राजकारण निवडणुका जिंकण्यावर नव्हे, तर सत्ता जवळ बाळगण्यावर आधारलेलं आहे. त्यांच्या वाटचालीतून हे सिद्ध होतं की राजकीय यश केवळ जनतेच्या मते मिळवूनच मिळत नाही; तर योग्य वेळी योग्य गोटात उभं राहूनही ते साधता येतं. अण्णा डांगे हे त्या युक्तीचे चतुर ओळखणारे एक परिपक्व उदाहरण आहेत.

राजकीय पटलावर स्थिर असणं हीच जर किमया असेल, तर इस्लामपूरचे अण्णा डांगे हे त्या किमयेचे जिवंत रूप आहेत. पक्ष बदलले, पण सत्तेशी असलेलं नातं कधीच तुटू दिलं नाही. आणि त्यामुळेच —
“कधीही निवडणूक न जिंकलेले, पण सत्ता कधीही गमावलेले नाहीत – हेच अण्णा डांगेंचे वैशिष्ट्य!”

Author: Rajkiya Live

दिनेशकुमार ऐतवडे रा. समडोली ता. मिरज जि. सांगली हे गेल्या 25 वर्षांपासून पत्रकारिता क्षेत्रात आहेत. Bsc झाल्यानंतर शांतीनिकेतन मधून पत्रकारितेची पदवी घेतली. 1999 मध्ये त्यांनी लोकमत मधून आपल्या कामाला सुरुवात केली. त्यानंतर 1 एप्रिल 2000 ते 20 jully 2020 परेंत तरुण भारत च्या सांगली आवृत्ती मध्ये उपसंपादक पदावर काम केले. सध्या ते दैनिक जनप्रवास मध्ये उपसंपादक म्हणून काम करीत आहेत. राजकारण हा त्यांच्या मुख्य विषय आहे. सांगली, कोल्हापूर, आणि हातकणंगले लोकसभा मतदार संघावर त्यांनी भरपूर लिखाण केले आहे.